کتاب «فریبکاری بزرگ» اثری تکاندهنده از ماریانا مازوکاتو، اقتصاددان برجسته و استاد کالج دانشگاهی لندن (UCL) است که در سال ۲۰۲۳ منتشر شده است. مازوکاتو که پیشتر با کتابهای تحسینشده «دولت کارآفرین» و «ارزش همه چیز» نام خود را به عنوان یکی از منتقدان سرسخت اقتصاد نئوکلاسیک تثبیت کرده بود، در این کتاب به سراغ هدفی جدید میرود: صنعت مشاوره مدیریت. استدلال اصلی او این است که شرکتهای مشاوره بزرگی مانند مککنزی، بوستون و بِین، برخلاف ادعای خود مبنی بر ارائه تخصص و کارآمدی، در عمل با فروش راهکارهای قالبی و نادیده گرفتن دانش داخلی سازمانها به نهادهای عمومی و خصوصی آسیب میزنند. مازوکاتو با شواهد و مثالهای مستند نشان میدهد که این شرکتها تواناییهای داخلی دولتها و شرکتها را تضعیف و به جای حل مسئله وابستگی ایجاد میکنند، با لابیگری قدرتمند قوانین را به نفع خود تغییر میدهند و در موارد متعدد در بحرانهای اقتصادی و مدیریتی نقش داشتهاند. او معتقد است گسترش بیرویه صنعت مشاوره یکی از بزرگترین «نشتهای ارزش» در اقتصاد معاصر است؛ صنعتی که با بستهبندی «دانش» و فروش آن به دولتها و شرکتها، ارزشی خلق نمیکند بلکه صرفاً از سستی و ناتوانی نهادها سوءاستفاده مینماید. مازوکاتو این پدیده را «فریبکاری بزرگ» مینامد زیرا جامعه را متقاعد کرده که برای اداره امورش به مشاوران بیرونی نیاز دارد، در حالی که بهترین راهکارها اغلب در درون خود سازمانها نهفته است. این کتاب فراتر از یک گزارش پژوهشی، فراخوانی برای بازیابی حاکمیت و توانمندیهای داخلی نهادهاست. «فریبکاری بزرگ» با زبانی تند و بیپرده، پشت پرده یکی از قدرتمندترین و کماسترسترین صنایع جهان را نشان میدهد و برای مدیران، دانشجویان اقتصاد و هر شهروند آگاه، خواندنی و حیاتی است.